Kredyt

Kredyt- jest dość skomplikowanym i zróżnicowanym produktem. Co należałoby wiedzieć przed wybraniem się do banku? Jakie są rodzaje poszczególnych kredytów i czym się one charakteryzują? Na jakie cle możemy przeznaczyć kredyt?

Przed wizytą w banku, w celu uzyskania kredytu, powinniśmy się gruntownie przygotować. Banki nie udzielają kredytu w ogóle jednak na kreślony cel. Należy mieć to na uwadze, gdyż pieniądze wydane na inny cel, niż mówi o tym umowa kredytowa, może spowodować natychmiastowe jej wypowiedzenie wraz z żądaniem zwrotu kredytu. Przekraczając prób banku, musimy określić cel, na który bank ma na udzielić kredytu.

Fundusze inwestycyjne

Fundusze inwestycyjne- inaczej Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych ( TFI) to instytucje ogólnodostępne stworzone w celu pomnażania kapitału. Klienci powierzają swój majątek specjalistom ( licencjonowanym doradcą inwestycyjnym), którzy inwestują go w taki sposób, aby osiągnąć dla klientów jak najwyższy zysk. W większości funduszy pracuje kilku zarządzających oraz wielu analityków, zajmujących się podejmowaniem decyzji zależnych oddziałów, w których pracują ( ich odpowiedzialnością jest inwestowanie np. w obligacje, bony skarbowe, akcje). Tak, więc to, jakie dany fundusz posiada papiery wartościowe, zależy w rzeczywistości od kilku osób.

Środki pieniężne powierzane przez nas funduszowi przeliczane są na tzw. jednostki uczestnictwa. Ich ilość określa, jaki mamy udział w ogólnym majątku funduszu. Do obowiązków otwartych funduszy inwestycyjnych należy codzienna wycena wartości jednostki uczestnictwa. Wiadomość ta podawana jest do publicznej wiadomości. W chwili obecnej mamy możliwość śledzenia wartości jednostek po przez: lekturę prasy codziennej, telegazetę, telefon komórkowy, a najczęściej przez Internet. Są to bardzo wygodne formy odnoszące się do kontroli zainwestowanych pieniędzy. Na rynku istnieje wiele TFI, które dzielą się w zależności od długości czasu inwestowania lub ryzyka, jakie jesteśmy skłonni podjąć. W przypadku, gdy jesteśmy skłonni do systematycznego długoterminowego inwestowania, powinniśmy zainwestować w fundusze agresywne, charakteryzujące się możliwością krótkoterminowych strat, ale przynoszące na przestrzeni kilkunastu lat największe profity. Jeżeli zdecydujemy się zainwestować w fundusz krótkookresowy, to powinniśmy zdecydować się na fundusze bezpieczne charakteryzujące się stabilnym zyskiem przy prawie całkowitym wykluczeniu ryzyka. Fundusze te najczęściej inwestują pieniądze w rynek pieniężny oraz krótkoterminowe obligacje.

Gdy zdecydujemy się powierzyć nasze pieniądze funduszowi, to okres trzech miesięcy jest minimalnym opłacalnym przedziałem czasowym ( przez opłaty, jakie uiszczamy za zakup jednostek funduszu, wycofanie pieniędzy przed tym okresem będzie oznaczało naszą stratę, gdyż fundusz ma za mało czasu, aby wypracować na zysk).

Na rynku polskim, obecnie działa mniej więcej sto czterdzieści funduszy inwestycyjnych, które zajmują się lokowaniem naszych pieniędzy w różnoraki sposób.

Otwarte Fundusze Emerytalne.

Do Otwartych Funduszy Emerytalnych ( OFE) ZUS przekazuje 7% wynagrodzenie pracownika. Pieniądze te są lokowane na indywidualnych kontach w funduszach emerytalnych do czasu, gdy członek OFE osiągnie wiek emerytalny. Z chwilą zawarcia umowy z funduszem, uzyskuje się członkowstwo w OFE. Każdy ubezpieczony może zostać członkiem tylko jednego funduszu. OFE nie ma prawa odmówić zawarcia umowy, w przypadku, kiedy osoba ubiegająca się o przyjęcie do funduszu jest w stanie spełnić warunki zapisane w odrębnych ustawach. W przypadku, gdy członek OFE zmienia fundusz, jest on wtedy zobowiązany powiadomić pisemnie o zerwaniu umowy z funduszem, do którego wpłacał do tej pory pieniądze. Decyzja o przystąpieniu do konkretnego OFE nie jest ostateczna. Gdy ubezpieczony w OFE stwierdzi, że fundusz, z którym podpisał umowę nie spełnia jego oczekiwań, to może go zmienić, jednakże wiąże się to z kosztem. Wysokość kar ujęta jest ustawowo Rozporządzeniem Rady Ministrów o zasadach obliczania opłat przez Otwarte Fundusze Emerytalne. Zmiana nie jest opłacalna w czasie pierwszych dwóch lat, po zapisaniu się do OFE. W czasie pierwszych trzech miesięcy opłata za zmianę funduszu wynosi 40% najniższego wynagrodzenia. Między trzecim, a szóstym miesiącem członkostwa w funduszu, kara utrzymana jest na 35% najniższego wynagrodzenia. Kara ta maleje w taki sposób, że pod koniec drugiego roku członkostwa w funduszu wynosi 5%. Po dwóch latach wyniesie 4%. Fundusz przypadającą na niego część emerytury nie będzie wypłacał. Osoba, która zdecyduje się przejść na emeryturę, jest zmuszona do pobierania świadczeń z obu filarów. Nie możliwa jest sytuacja wpłacania składki do jednego filaru, a z drugiego pobierania emerytury. Środki zgromadzone w funduszu emerytalnym, posłużą nam do wykupu świadczenia indywidualnego lub małżeńskiego, albo z gwarantowanym okresem płatności. Wszystkie świadczenia są osobie ubezpieczonej wypłacane dożywotnio. W przypadku emerytury małżeńskiej będzie ona wypłacana do czasu zgonu obojga małżonków. Gwarancja okresu wypłaty dotyczy takiej sytuacji, gdy ubezpieczony umrze przed czasem wygaśnięcia terminu gwarancji. Emeryturę przejmuje wtedy ustalona przez zmarłego osoba do chwili końca terminu gwarancji. Emerytura wypłacana z II Filaru nie podlega zmianie, jest jednoznacznie określona. Poziom wysokości świadczenia ograniczony będzie tak wysokością zgromadzonych środków, jak i statystyczną średnią oczekiwanej długości życia. Środki pieniężne zgromadzone na koncie, będą podzielone przez liczbę miesięcy, w których statystycznie rzecz ujmując nastąpi wypłacanie świadczenia. Liczba miesięcy zostanie obliczona biorąc pod uwagę statystyczną kategorię średniego trwania życia obliczonego przez główny urząd statystyczny. Wysokość naszej emerytury będzie zależna od sumy zwaloryzowanych składek znajdujących się na koncie w ZUS, oraz od kapitału początkowego, który wchodzi również do tej kwoty. Co do wysokości emerytury z II Filaru, nie jesteśmy w stanie oszacować jej wielkości. Zależeć ona będzie od wielu czynników trudnych do przewidzenia w okresie 20- 40 lat, takich jak:

- opłat pobieranych przez zakłady emerytalne i fundusze emerytalne,

- wzrostu gospodarczego i wzrostu płac,

- wysokości wartości jednostki rozrachunkowej,

- można zaobserwować prawidłowość, że w okresie krótkim środki finansowe gromadzone w ZUS, przyrastają szybciej niż gromadzone w OFE. Jest to spowodowane między innymi:

1. ciągłymi wahaniami na rynku kapitałowym, które w dłuższej perspektywie czasowej wyrównają się

2. opłatami potrącanymi przez fundusz.

Przy dłuższym oszczędzaniu kapitał zgromadzony w funduszu narasta szybciej niż w ZUS. Spowodowane jest to również tym, że wraz z upływam czasu opłaty pobierane przez fundusz będą maleć. Zwolniony z podatku jest również dochód z kapitalizacji odsetek. Jedynie od przyszłej emerytury zostanie zapłacony podatek dochodowy.

III Filar.

Uczestnictwo w III Filarze jest dobrowolne. Prognozuje się, że świadczenia wypłacane w ramach pierwszego i drugiego filaru mają nam zagwarantować świadczenia na poziomie gwarantującym przeżycie. Emerytura taka ma być wielkości około połowy wcześniej otrzymywanego wynagrodzenia. Przez to warto pomyśleć o ubezpieczeniu w III Filarze. Ubezpieczenie to definiujemy w oparciu o własne możliwości i potrzeby. Sami określamy wysokość składki oraz moment rozpoczęcia oszczędzania. Również forma wypłaty przyszłych świadczeń jest przez nas samodzielnie ustalana. Może to mieć formę renty dożywotniej, renty wypłacanej okresowo czy też wypłaty całego kapitału jednorazowo.

Ciekawym przypadkiem w III Filarze stanowią pracownicze programy emerytalne (PPE), które zazwyczaj powstają w ramach zakładów pracy. Ustawa z sierpnia 1997 roku określa kilka warunków, jakie muszą spełniać PPE:

- umożliwienie korzystania z programu, co najmniej połowie pracowników,

- wypłata na osobę nie może być większa, niż 7% średniego dochodu osób korzystających z programu. Wypłata świadczeń może nastąpić po ukończeniu sześćdziesiątego roku życia ubezpieczonego,

- jednakowy dostęp do uczestnictwa w programie dla wszystkich pracowników.

Zgromadzone przez PPE środki pieniężne mogą trafić do:

- towarzystwa ubezpieczeń na życie,

- pracowniczego funduszu emerytalnego,

- towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych,

- otwartego funduszu inwestycyjnego.

PPE z podatkowego punktu widzenia jest korzystny dla pracodawcy, gdyż kwota składek stanowi koszt uzyskania przychodu ( pod warunkiem, że jest mniejsza od 7% średniej płacy brutto osób korzystających z programu). Składka ta nie jest brana pod uwagę do podstawy wymiaru obowiązkowych składek na ubezpieczenie społeczne. Osoby, które nie są objęte pracowniczym programem emerytalnym, powinny zastanowić się nad decyzją zakupu indywidualnej polisy w towarzystwie ubezpieczeń na życie. Wówczas składka płacona jest z pieniędzy opodatkowanych a przyszła emerytura jest zwolniona od podatku ( odwrotnie niż w I i II Filarze).

Rodzaje ubezpieczeń.

Obecnie system ubezpieczeń społecznych opiera się na czterech podsystemach:

- ubezpieczenia rentowe,

- ubezpieczenie emerytalne,

- ubezpieczenia w razie choroby i macierzyństwa ( chorobowe),

- ubezpieczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych 9 wypadkowe).

Na każde z tych ubezpieczeń odprowadza się osobną składkę.

Zgodnie z ustawa składki uległy ujednoliceniu dla wszystkich ubezpieczonych i przyporządkowaniu właściwej stawki procentowej dla poszczególnego rodzaj ubezpieczeń. Składka na ubezpieczenie emerytalne i rentowe odprowadzana jest w równej części przez pracownika i pracodawcę, jednakże część opłacana przez pracownika wpływa na konto wybranego funduszu emerytalnego, w przypadku, gdy pracownik jest uczestnikiem II filaru systemu emerytalnego. Ubezpieczenie w razie choroby jest opłacane jedynie przez pracownika, a ubezpieczenie wypadkowe, którego wysokość zależna jest od wysokości płaconych składek i zagrożeń zawodowych, finansowane jest tylko przez pracodawcę.

Składki na wyżej wymienione ubezpieczenia za osoby, które prowadzą pozarolnicza działalność lub osoby dobrowolnie objęte ubezpieczeniem rentowym i emerytalnym, w przypadku, gdy podlegają tym ubezpieczenia, w całości finansują sami ubezpieczeni z własnych środków.

Ustawa określa poziom stóp procentowych następujących składek:

- 19,52% podstawy wymiaru wynagrodzenia, na ubezpieczenie emerytalne, ( z czego 7,3% podstawy wymiaru wynagrodzenia Zakład ubezpieczeń społecznych, przekazuje na konto wybranego przez ubezpieczonego otwartego funduszu emerytalnego), gdy dana osoba uczestniczy w II filarze),

- 13% podstawy wymiaru wynagrodzenia na ubezpieczenie rentowe,

- 2,45% wymiaru wynagrodzenia na ubezpieczenie chorobowe,

- od 0,97% do 3,86% podstawy wymiaru wynagrodzenia na ubezpieczenia wypadkowe.

Dość dużą zmianą w systemie ubezpieczeń społecznych jest oszacowanie maksymalnej kwoty wymiaru składek. Ich roczna podstawa nie powinna przekroczyć w danym roku kalendarzowym trzydziestokrotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego na dany rok kalendarzowy, zawartego w ustawie budżetowej. W istocie powoduje to, iż składki na ubezpieczenie rentowe i emerytalne obliczane są i przekazywane do ZUS jedynie do osiągnięcia tej kwoty. Od nadwyżki zarobków składek się nie pobiera. Ubezpieczenia chorobowe i wypadkowe nie posiadają takiego ograniczenia i płacone SA od całości uzyskanego przychodu.